017 - De onderschatte kracht van de seksuele winterslaap

We leven in een wereld waarin veel twaalfjarige kinderen al meer bloot en seks hebben gezien, dan onze (over)grootouders in hun hele leven, omdat die elkaar nog niet eens naakt in de slaapkamer zagen. Zij weten alles al over de technische kant van het bedrijven van seks, voordat ze ook nog maar toe zijn aan hun eerste relatie of überhaupt weten wat dat inhoudt.

Als je een goede relatie hebt, heb je goede seks. Want als je dan geen goede seks hebt, kan je daar over praten en samen iets uitvogelen waar je beiden tevreden mee bent. Als je een slechte relatie hebt, kan je geen goede seks hebben. Seks is emotie. Goede seks is niet dat je lichamelijke bevrediging krijgt, maar emotionele bevrediging en dat kan niet zonder een liefdevolle partner waar je telkens emotioneel gezien mee op één lijn komt. Lichamelijke bevrediging, zonder emotie is dodelijk. Emotionele bevrediging krijg je als je seks hebt in een duurzame, liefdevolle relatie. Alleen maar lichamelijke seks is emotioneel leeg en daardoor net zo verslavend als drugs. 

Mensen die seks hebben voordat ze een goede relatie hebben, komen er al snel achter dat de relatie niet werkt, de emoties lopen vervolgens hoog op en de schade die elkaar berokkend wordt, is veel groter dan wanneer er geen seks geweest zou zijn en je dan tot de conclusie komt dat de relatie niet werkt.
Deze wereld zegt dat seks natuurlijk is en wil ons doen geloven dat zo ongeveer het hoogste goed in dit leven is om seksueel te kunnen experimenteren en je uit te leven op wat voor manier en hoe dan ook. Zolang het maar wederzijds vrijwillig en zonder dwang is.

Maar seks is net als chocola. Als je er eenmaal aan begint, kan je er niet meer vanaf blijven. Als je als puber seksualiteit ontdekt, dan zou je dat kunnen omschrijven als seksueel ontwaken. Daarvoor ben je nog onwetend. Na je seksuele ontwaking, weet je hoe het is en verandert alles. Ervoor zijn relaties tussen jongens en meisje nog ‘onschuldig’. Daarna staat alles ineens in een ander daglicht. 

Het verlangen naar seks - als je eenmaal ontwaakt bent - lijkt op honger krijgen. Ook fastfood stilt de honger, maar als je echt lekker eet, wil je meer. Als je gegeten hebt, ben je even verzadigd. Emotioneel bevredigende seks is als een stevige maaltijd. Emotioneel onbevredigende seks is net als suiker. Je krijgt er wel wat energie van, maar het vult niet en op de lange duur gaan je tanden ervan rotten, lees: je relatie wordt zuur.
Hoe dan ook: na korte of langere tijd groeit de honger weer. Dat betekent niet dat je onmiddellijk weer moet eten (of snacken), maar hoe langer je wacht hoe groter de honger wordt, totdat het niet meer te houden is en je echt MOET eten. Zelfs als de seks dan niet heel erg geweldig is, maakt honger toch rauwe bonen zoet en kan je er weer even tegen.
En zo is er in een goede relatie een terugkerend patroon van eten, honger krijgen, weer eten enzovoorts. Als de maaltijd om wat voor reden dan ook lange tijd uitblijft, dan wordt de honger onhoudbaar. Als je maar niet buitenshuis gaat eten.

Toch is er ook een groot verschil tussen eten en seks hebben. Als je niet eet ga je dood, maar als je geen seks hebt niet. Wat moet je dan met je honger als je nog geen toegewijde relatie hebt, als je door omstandigheden lang uit elkaar bent, of als je gescheiden bent bijvoorbeeld? Wat moet je als de beer ontwaakt is en op zoek gaat naar voer, maar dat is er niet? 

Je kan, als de druk te groot wordt jezelf helpen. Maar dan voed je de beer die daar groter en sterker van wordt zodat hij telkens weer terugkomt voor meer. Als er geen liefdevolle partner is, wordt die beer steeds humeuriger en agressiever van de kruimels die je hem geeft.
Wat er in deze wereld nooit gezegd wordt, is dat als het koud wordt in je leven en de winter aangebroken is, dat de beer dan in winterslaap kan gaan. Als de beer in winterslaap is, dan komt hij niet om de zoveel tijd weer brullend en alles verslindend rondkijken op zoek naar voedsel, zodat je eigenlijk nooit en nergens veilig bent buiten. Als het winter is, moet je de beer niet wakker houden door hem snacks te voeren. Je moet ook niet gaan vechten met de beer. Dat verlies je. Je brengt de beer in slaap door volledig te stoppen met voeren en vervolgens heel ver bij zijn grot vandaan te blijven. De telkens terugkerende seksuele honger in je lichaam stopt dan biologisch gezien en gaat in winterslaap. Ja, je kan je lichaam dus in een seksuele winterslaap brengen, zodat de honger ernaar stopt.
Als je de beer echter om wat voor reden dan ook wakker maakt, dan begint het hele verhaal opnieuw en kom je voorlopig weer niet van hem af.

In de oversekste wereld waarin wij leven is het niet zo gemakkelijk om de beer in winterslaap te krijgen en houden. Hij kan door een bericht, een website, een film, een bepaalde persoon op je weg of iets anders kleins, maar zo ineens weer wakker schrikken. En dan staat de hele wereld om je heen te juichen en je aan te moedigen eraan toe te geven omdat het zo toch zo lekker en natuurlijk is. Maar als je ver bij de grot vandaan blijft omdat je je bezighoudt met totaal andere dingen, zelfs als hij dan even ontwaakt en merkt dat er toch niets te eten valt, dan is hij ook zo weer in diepe slaap vertrokken. RUIKT hij echter ook maar voer, dan gaat hij los en op zoek en is het hek van de dam. 

Het leven is veel rustiger en aangenamer als je je lichaam dwingt om af te kicken van de constante, verslavende jacht naar kortstondige lichamelijke bevrediging die je emotioneel uitput en afgestompt maakt. Gods bedoeling is dat de liefde van je leven de knuffelbeer in je wakker maakt in een duurzame relatie. Wek daarom die liefde niet op voordat het haar behaagt, zegt Hooglied meerdere malen, want dan wordt de beer een woest monster dat jouzelf gaat verslinden omdat kruimels en snacks niet genoeg zijn.
Als de beer toch al gewekt is in je leven, dan is het mind-over-body. Onze geest is samen met de Geest van God sterker dan ons lichaam. Dwing de beer tot winterslaap door geheelonthouding. In het begin is dat heel lastig, maar als het eenmaal zover is, wordt het heel eenvoudig. Wij zijn geen alleen maar lichamelijke mensen die net zoals de dieren toe MOETEN geven aan hun natuurlijke driften zonder enige vorm van controle of moraal. Wij zijn geestelijke mensen en mogen leven door de Geest, bevrijd van ontembare, hongerige monsters. 

 

Zo, dat moest ik even kwijt.

014 - Elk mens heeft een handboek dat je maar beter kan volgen.

Elk mens heeft een handboek en als je in de omgang met die persoon tegen de regels van het handboek ingaat, dan zal je relatie met die persoon stroef verlopen. Ook al is je manier van doen van jou uit gezien nog zo logisch. Je kan maar beter het handboek leren kennen en ernaar handelen, dan is het leven met die persoon een stuk eenvoudiger.

Met negen kleinkinderen, zie je al die verschillen in karakters heel erg duidelijk. Maar erachter komen wat er in het handboek staat en hoe je er het beste mee om moet gaan, kan nog een hele speurtocht zijn. 

Ik pas elke twee weken een avond op, op twee van mijn kleindochters. De oudste van de twee - nu zeven jaar - heeft een bepaalde eigenschap, die ik ook bij mezelf herken: hoge hoogtes en diepe dalen. Het is een erg enthousiaste en initiatiefrijke dame die alles en iedereen op sleeptouw neemt en van alles regelt, zo jong als ze is. Maar ze kan ook in de mineur schieten en dan is het drama niet te overzien. Dan wordt de hele woonwijk bij elkaar gebruld.

Nou vinden kinderen het nooit leuk als zij naar bed moeten en proberen ze allerlei trucs uit om tijd te rekken. Maar in dit geval ontwikkelde zich een patroon dat van kwaad tot erger ging. Zo sprong ze eens op van bed en rende in haar pyjama naar beneden, door huis, door de achtertuin om zich aan haar moeder vast te klampen, die met de fiets in de hand stond om te vertrekken.
Laatst gebeurde het dat zij bij het tandenpoetsen al krijsend en schreeuwend als een koalabeertje aan moeders been hing, die haar vermanend toesprak met: maar je weet dat ik wegga heh. Deze negatieve stemming sloeg bovendien over op de jongste van de twee, zodat we met twee brulaapjes zaten. De enige manier om uit deze situatie te komen was dat moeder verdween. Ik moest de oudste lang genoeg vasthouden en kalmerend toespreken, tot ik zeker wist dat moeder van huis weg was. Toen liet ik haar los. Ze rende weg en kwam na een tijdje bedremmeld terug toen ze geconstateerd had dat ma inderdaad weg was. Ze keek me een beetje verontschuldigend aan.
Ik had inmiddels de jongste gekalmeerd en bracht haar naar bed. Ga je ook liggen meisje, zei ik, dan kom ik zo nog even bij je. En dat was goed.
Zolang moeder in beeld was, was er drama. Zodra ze vertrokken was, was het over. Ik moest maar eens een goed gesprek hebben.

Jullie zijn in een patroon terecht gekomen, zei ik, wat niemand leuk vindt. Jij niet, zij niet, de jongste niet, ik niet. Er is geen standaard oplossing voor zoiets, want dit heb ik ook nog nooit eerder meegemaakt. Maar je moet gewoon eens experimenteren door op een totaal andere manier te reageren op haar om zo te kijken of je deze uitkomst kan voorkomen.
Of ik ideeën had hoe. Ik stelde voor dat we misschien haar zelf konden laten beslissen wanneer mama weg zou gaan. We hadden namelijk ook enorme drama’s meegemaakt bij de tandarts waar ze van tevoren zei dat ze flink zou zijn, maar volledig door het lint ging toen puntje bij paaltje kwam. Ze moest daarna naar een speciaal instituut waar ze in opbouwende sessies haar voorbereidden op de daadwerkelijke behandeling. Toen er weer een keer een tand bijna uitviel vanwege het wisselen, mocht niemand met de beste wil van de wereld daar aankomen. Toen haar moeder zei: dan moet je het zelf maar doen, trok ze hem er zonder een kik te geven uit!

Dus stelde ik een volgende keer aan de eettafel voor aan de moeder: zullen we vandaag oefenen?
Wat oefenen, vroeg de dame in kwestie bloednieuwsgierig. Met de blik van verstandhouding die ik kreeg, dacht ik, ok let’s do it.
Ik legde haar rustig uit hoe het drama verlopen was de vorige keer en dat dit eigenlijk voor niemand leuk was. En dat de jongste zelfs ook gaat flippen. Dat mama eigenlijk heel graag gewoon afscheid zou willen nemen zonder toestanden. En dat we best begrijpen dat zei het vervelend vindt dat zij weggaat. En dat zij met zeven jaar eigenlijk best oud genoeg is om dat al te kunnen. Dus misschien kunnen we eens een keer oefenen dat mama weggaat en dat we dat op zo’n manier doen, zoals papa en mama ook afscheid nemen.

Oh ja, dat was goed hoor. Mama nam afscheid, ging weg. Niks aan de hand. 

Enkele dagen later dat ik weer daar was, begon ik met: oudste, ik ben supertrots op je.
Ik weet wat je bedoelt, zei ze!!
Vandaag gaat mama weer weg, vervolgde ik, en je hebt het de vorige keer zo goed gedaan, dus misschien kunnen we het vandaag ook weer zo doen?
Wel, geen probleem en het wonderbaarlijke is dat het sindsdien ook geen issue meer geweest. 

Wow, dat ging veel gemakkelijker dan ik had gedacht. Haar ruim van tevoren inlichten en haar daarmee zelf de keuze en dus ook verantwoordelijk voor haar gedrag te geven, bleek de sleutel te zijn.
Maar de grootste verandering had plaatsgevonden bij haar moeder. In plaats van tegen de regels van haar dochters handboek in te gaan en daardoor de situatie juist te verergeren, volgt ze nu het handboek. En dat maakt het leven voor iedereen zoveel eenvoudiger en aangenamer.

 

Zo, dat moest ik even kwijt. 

002 - Huwelijk, echtscheiding en de doodstraf

Na 23 jaar huwelijk vond mijn ex dat ze niet langer bij mij in één huis kon wonen omdat ze mij gediagnosticeerd had als autist met het Asperger Syndroom. Nu is het zo dat in vergelijking met een vrouw, elke man in meer of mindere mate autistisch is, en in vergelijking met een man elke vrouw in meer of mindere mate borderline heeft, maar goed.
En dus verhuisde zij - inmiddels alweer zestien jaar geleden - 100 km naar het Noorden om op zichzelf te gaan wonen.
Naar aanleiding van die dramatische breuk heb ik elke tekst in de bijbel opgezocht over huwelijk, echtscheiding en hertrouwen, om te begrijpen wat God van mij wilde. Ik struikelde over de uitspraken van Jezus in Markus 10:11, Mattheus 5:31-32 en 19:9-10 en Lukas 16:18 dat alleen overspel een geldige reden is voor echtscheiding (en dus hertrouwen) wat erop neerkomt dat je in elk ander geval alleen zou moet blijven als het niet meer gaat. Ik ervoer het toen als een straf dat ik nog zo’n dertig jaar te gaan had en al die tijd alleen zou moeten blijven.

Maar door deze uitleg is de merkwaardige situatie ontstaan dat christelijke vrouwen gewoon bij hun man bleven/moesten blijven in extreme gevallen van alcoholisme, drugsgebruik of huiselijk geweld en dergelijke. Want het is: tot de dood ons scheidt... Maar dat kan Jezus toch niet werkelijk zo bedoeld hebben? Zitten we wel met de vraag hoe we Zijn uitspraken dan moeten begrijpen.

In het boek Leviticus komen we heel wat teksten tegen over huwelijk en seksualiteit. In die tijd was men niet zachtzinnig en op allerlei overtredingen stond de doodstraf. Overspel? Hoppa! Doodstraf! Maar let wel: die doodstraf maakte dan ook meteen een einde aan het huwelijk, want de overspelige is niet meer. De onschuldige partner is daarna rechtens vrij om te hertrouwen.

Dit geldt bij Mozes bij overspel (Leviticus 20:10), maar ook bij alcoholisme (Deuteronomium 21:20-21), afgoderij (Leviticus 20:27) of ‘vervloeking’ van de ouders (Leviticus 20:9) en nog meer zaken. Nou vinden wij onder invloed van onze samenleving vloeken niet meer zo erg, laat staan dat daar de doodstraf op zou moeten staan, maar je moet die uitspraken in hun context en cultuur zien. Wat zij vervloeking noemen, zouden wij emotionele mishandeling noemen. En we weten inmiddels heel goed hoe uitermate destructief langdurige emotionele mishandeling kan zijn. En we accepteren dat ook niet meer binnen een relatie.

Bij de wetten van Leviticus moeten we wel even opmerken dat dit uit het leven gegrepen rechterlijke uitspraken van Mozes zijn, door God gegeven. Dat wil zeggen: men kwam met een situatie aanzetten bij Mozes, die God om raad vroeg, waarop hij uitspraak deed (zie Exodus 18:13-27). Dit werd hem al gauw teveel, waarop er wijze mannen aangesteld werden (wij zouden dat rechters noemen) die in diezelfde lijn als Mozes recht moesten spreken over de situaties waar de aan hen toegewezen bevolkingsgroep mee aan kwam zetten. Daarbij golden Mozes’ uitspraken of wetten als jurisprudentie, als uitgangspunt, als vertrekpunt.
Je mag daarom niet zeggen: oh je mag je ouders niet ‘vervloeken’, maar je broers en zussen dan wel, want dat staat er niet bij. Nee. Als rechters een zaak kregen waarbij een broer zijn zus ‘vervloekte’, dan moesten ze uiteraard IN DEZELFDE STREKKING oordelen als bij het geval van de ouders. De wetten van Leviticus zijn niet exclusief, in die zin dat alles wat niet genoemd is dan ook uitgesloten is. Ze zijn juist inclusief: gelijke monniken, gelijke kappen. In vergelijkbare situaties moet vergelijkbaar geoordeeld worden.
Als we dit begrijpen, kunnen we zeggen dat het oordeel over een man die zijn vrouw emotioneel mishandeld, gelijk moet zijn aan het oordeel over een man die zijn ouders emotioneel mishandeld.

En nu doet Jezus iets ongelooflijk revolutionairs in de hierboven genoemde overspel-teksten. Jezus zegt: we gaan het vanaf nu NIET meer doen zoals bij Mozes, dat de doodstraf op overspel staat. Ok? Maar let op: het huwelijk eindigt daardoor wel!
Jezus zet een volkomen nieuwe trend in. Mozes: doodstraf. Jezus: alleen het huwelijk eindigt.

Maar geldt dat dan alleen en exclusief voor overspel? En niet voor misbruik, geweld, alcoholisme, religieus extremisme en al die andere situaties waar de doodstraf op stond? Natuurlijk niet. Voor al die situaties geldt: we passen de doodstraf niet meer toe, want Jezus is voor onze zonden gestorven. Maar dan ook: als er geen bekering, genezing en herstel mogelijk is, eindigt het huwelijk.
Je moet Jezus’ uitspraken over overspel doortrekken naar al die andere situaties waar ook de doodstraf op stond en vergelijkbaar oordelen: we doodden de overtreder niet, maar het huwelijk eindigt wel.

Jezus zegt daarom (ik parafraseer): al die smoesjes die jullie gebruiken om te scheiden, gelden niet. Zo heeft God het niet bedoeld. Mozes bedoelde niet te zeggen dat je maar een scheidbrief hoefde mee te geven en je er dan vanaf bent. Alleen in situaties waar de doodstraf op stond zoals overspel, eindigt het huwelijk. In alle andere gevallen pleeg je overspel.

Conclusie: scheiden mag niet, maar soms MOET het. Als je partner naar het oordeel van Mozes de doodstraf verdient, dan heb je de heilige, christelijke plicht het huwelijk te beëindigen en te ontbinden. Scheiding is het uitspreken van een doodsvonnis over je partner. Als je dat niet kan, moet je niet scheiden.

Zo, dat moest ik even kwijt.